Schakel JavaScript in om gebruik te kunnen maken van deze website.
Adoptie
Noorland Juristen Menu

Adoptie

Adoptie is het wettelijk aannemen van een kind. Dit kan een Nederlands kind zijn of een kind uit het buitenland. Elke vorm van adoptie moet voldoen aan een aantal voorwaarden. Door adoptie ontstaat een nieuwe, wettelijk geldende familieband, met alle rechten en plichten, tussen het kind en de adoptieouders. Door adoptie wordt de familieband met de biologische ouders verbroken. Er ontstaat een nieuwe, wettelijk geldende familieband, met alle rechten en plichten, tussen het kind en de adoptieouders.


Wanneer kom ik in aanmerking voor adoptie van een kind uit het buitenland?

+
Voor het adopteren van een kind uit het buitenland gelden verschillende voorwaarden. Een deel van deze voorwaarden ligt vast in de wet. Daarnaast hanteren de verschillende bemiddelende instanties, de zogenaamde vergunninghouders en de landen van herkomst bepaalde voorwaarden voor mensen die een kind willen adopteren.

Beginseltoestemming


De adoptieprocedure begint met het indienen van een aanvraag tot beginseltoestemming. Als u beginseltoestemming krijgt, wil dat zeggen dat u volgens de Nederlandse overheid geschikt bent en in aanmerking komt om een buitenlands kind te adopteren. Het aanvraagformulier kunt u krijgen bij de Stichting Adoptievoorziening (SAV).

Voorwaarden adoptie kind uit buitenland


Hieronder volgen enkele voorwaarden die gelden in Nederland. Voor de precieze voorwaarden, uitzonderingen en meer informatie kunt u contact opnemen met de Stichting Adoptievoorzieningen.

  • U mag niet ouder dan 46 jaar zijn op het moment dat u de aanvraag voor beginseltoestemming doet. Bij aanvragers van 42 tot 46 jaar maakt het LBIO onderzoek (Instrumentarium Bijzondere Omstandigheden) deel uit van het gezinsonderzoek. Bij het beoordelen van de geschiktheid geldt het ‘nee, tenzij-principe’.
  • Zowel gehuwden als samenwonenden en individuele aanvragers komen in aanmerking voor adoptie. Sinds 1 januari 2009 kunnen paren van gelijk geslacht (man en man of vrouw en vrouw) ook in aanmerking komen. Voorwaarde is wel dat het land van herkomst een kind beschikbaar stelt voor adoptie door paren van gelijk geslacht.
  • De aanvrager moet zich medisch laten keuren en de verklaring van de keuring overleggen aan de raadsonderzoeker die het gezinsonderzoek doet.
  • De aanvrager en eventuele partner moeten toestemming geven voor inzage in het justitieel documentatieregister.
  • Het leeftijdsverschil tussen de oudste ouder en het kind mag op het moment van het voorstel niet groter zijn dan 40 jaar. Bij kinderen met een handicap of bij kinderen ouder dan 2 jaar wordt soms van deze regel afgeweken. U moet bereid zijn het kind alle noodzakelijke medische behandelingen en inentingen te geven.
  • U moet garant staan voor alle kosten die de verzorging van het kind met zich meebrengt.

Verlening beginseltoestemming adoptie


Als het gezinsrapport en het advies van de Raad voor de Kinderbescherming er zijn, besluit het ministerie van Veiligheid en Justitie of u een beginseltoestemming krijgt. Een beginseltoestemming betekent dat u van de Nederlandse instanties toestemming krijgt om een kind uit het buitenland te adopteren. Het krijgen van een beginseltoestemming betekent niet dat u automatisch het recht op bemiddeling en adoptie krijgt. De beginseltoestemming is 4 jaar geldig en kan met 4 jaar verlengd worden. Er is dan wel een aanvullend gezinsonderzoek nodig. Een beginseltoestemming die u heeft gekregen voor 1 januari 2009 is 3 jaar geldig. Een verzoek tot verlenging moet u minstens 12 weken voor de vervaldatum indienen bij het ministerie van Veiligheid en Justitie bij de directie CJB, afdeling interlandelijke adoptie.

Regels adopteren in het buitenland


Behalve met de regels en voorwaarden in Nederland heeft u altijd te maken met de regels van het land waaruit u een kind wilt adopteren. Het kind moet bijvoorbeeld het land mogen verlaten van de autoriteiten. Ook kan meespelen of sprake is van ongewenste kinderloosheid en of er al kinderen in het gezin aanwezig zijn. Verder zijn er ook veel landen waar een adoptie door 1 persoon niet wordt toegestaan of waar andere leeftijdsgrenzen gelden voor mensen die een kind willen adopteren.

Indienen aanvraag adoptie buitenlands kind


Het aanvragen van adoptie van een kind uit het buitenland verloopt via de Stichting Adoptievoorzieningen. Deze stichting verzorgt ook de algemene voorlichting over adoptie.


Is adoptie door homoparen mogelijk?

+
In Nederland mogen partners van hetzelfde geslacht samen kinderen adopteren. Sinds 1 januari 2009 geldt dit ook voor de adoptie van een kind uit het buitenland. Een voorwaarde is wel dat het land van herkomst een kind beschikbaar stelt voor homoadoptie.

Adoptie kind uit buitenland door homoparen


In de praktijk is de adoptie van een kind uit het buitenland door homoparen bijna niet mogelijk. Ook staan de meeste landen een adoptie van individuele aanvragers met een partner van gelijk geslacht niet toe.

Kind geboren in lesbische relatie


Als partner van de moeder kunt u een kind adopteren dat is of wordt geboren in een lesbische relatie. U kunt hiervoor een adoptieverzoek indienen bij de rechtbank.


Wat is de taak van de vergunninghouder tijdens de buitenlandse adoptieprocedure?

+
De vergunninghouder bemiddelt tijdens de buitenlandse adoptieprocedure. Vergunninghouders zijn organisaties die hiervoor speciaal een vergunning hebben gekregen van het ministerie van Veiligheid en Justitie.

Bemiddelingsfase tijdens adoptieprocedure


Een onderdeel van de adoptieprocedure is de bemiddelingsfase. In deze fase kunt u te maken krijgen met een vergunninghouder. De vergunninghouder kent de regels, de procedure, hij weet de weg in het buitenland en beschikt daar over de juiste contactpersoon. Alleen organisaties die de juiste vergunning hebben, mogen bemiddelen bij de plaatsing van kinderen die geadopteerd worden uit het buitenland.

Klachtenregeling vergunninghouders


Wanneer u niet tevreden bent over het gedrag van de vergunninghouder, kunt u rechtstreeks een klacht indienen bij de klachten commissie vergunningshouders interlandelijke adoptie (KVIA). Een onafhankelijke klachtencommissie beoordeelt de klacht. De adresgegevens van alle vergunninghouders en een overzicht van de landen waarvoor zij bemiddelen vindt u op de website van de Stichting Adoptievoorzieningen (SAV).


Wanneer kom ik in aanmerking voor adoptie van een Nederlands kind?

+
Om in aanmerking te komen voor adoptie van een Nederlands kind moet u aan een aantal voorwaarden voldoen. De belangrijkste voorwaarden staan hier beschreven.

Voorwaarden adoptie Nederlands kind


De belangrijkste voorwaarden voor adoptie van een Nederlands kind zijn:

  • De adoptie moet in het belang van het kind zijn.
  • Het kind heeft niets meer te verwachten van zijn oorspronkelijke ouder(s). De rechter beoordeelt of de ouder zijn of haar rol als ouder nog kan en wil vervullen.
  • De adoptieouders mogen niet de grootouders van het kind zijn.
  • De adoptanten moeten ten minste 18 jaar ouder zijn dan het kind. Er geldt geen maximum leeftijdsverschil.
  • Geen van de juridische ouders spreekt het adoptieverzoek tegen.
  • Het kind moet op de dag van het verzoek minderjarig zijn. Als het kind 12 jaar of ouder is, moet het zelf geen bezwaar hebben tegen de adoptie. Is het kind nog geen 12 jaar, dan telt ook zijn mening. Het kind moet dan wel op een leeftijd zijn dat het goed zijn mening kan geven en kan beseffen wat de gevolgen zijn.

Verzorgingstermijn en samenlevingstermijn


Naast bovengenoemde voorwaarden geldt een verzorgingstermijn van 1 jaar. Dat houdt in dat u minstens een jaar lang het kind moet hebben verzorgd en opgevoed. Wilt u met z'n tweeën of als stiefouder een kind adopteren, dan moet u daarnaast minstens 3 jaar hebben samengeleefd met uw partner. De verzorgingstermijn en de samenlevingstermijn gelden niet voor duomoeders.

Eenouderadoptie


U kunt als individu een Nederlands kind adopteren. De eenouderadoptie is in de praktijk vrijwel altijd adoptie door de partner van de ouder, maar dit hoeft niet.

Partneradoptie (stiefouderadoptie)


Adoptie door de (nieuwe) partner van een van de ouders wordt ook wel stiefouderadoptie genoemd De officiële term is partneradoptie. In geval van partneradoptie wordt de familieband met de andere ouder verbroken en is de adoptant de ouder van het kind. Een stiefouder is niet hetzelfde als een partner van een ouder die een kind heeft geadopteerd. Als er geen adoptie is, maar u bent wel getrouwd of geregistreerde partner van de ouder van het kind, dan bent u de stiefouder en is het kind uw stiefkind. Als u niet getrouwd of geregistreerd partner bent maar bijvoorbeeld wel samenwoont met de ouder van het kind, dan bent u officieel geen stiefouder al wordt dat wel zo genoemd. U heeft geen onderhoudsplicht terwijl een stiefouder dit wel heeft.

Adoptie door duomoeders


Voor duomoeders gelden de verzorgingstermijn en de samenlevingstermijn niet. Als 2 vrouwen een relatie hebben en 1 van hen krijgt een kind, dan kan de partner van de moeder direct een adoptieverzoek indienen bij de rechtbank. Dit geldt ongeacht de samenlevingsvorm. Wordt het adoptieverzoek ingediend vóór de geboorte en wijst de rechter het verzoek toe, dan gaat de adoptie in op de dag van de geboorte. Wordt het verzoek ingediend binnen een half jaar na de geboorte, dan gaat de adoptie in op de dag dat het verzoek is ingediend.

Adoptieverzoek en kunstmatige inseminatie


Als het kind van duomoeders is geboren dankzij kunstmatige inseminatie (ki) keurt de rechter het adoptieverzoek in principe altijd goed, tenzij de rechter beslist dat de adoptie niet in belang is van het kind. Het moet dan wel gaan om kunstmatige donorbevruchting zoals bedoeld in de Wet donorgegevens kunstmatige bevruchting. De kunstmatige inseminatie die u zelf doet valt hier niet onder.

Adoptie niet altijd mogelijk


Adoptie van een Nederlands kind is niet mogelijk zolang de oorspronkelijke ouders het gezag nog uitoefenen. De oorspronkelijke ouders moeten uitdrukkelijk geen bezwaar hebben tegen de adoptie. Als zij wel bezwaar hebben, kan de rechter dit in 3 gevallen naast zich neerleggen:

  • De ouders hebben niet of nauwelijks met het kind in gezinsverband samengeleefd.
  • Het kind is ernstig verwaarloosd door de ouders.
  • De ouder(s) is/zijn veroordeeld wegens een ernstig misdrijf jegens het kind, zoals incest

Ook de relatie tussen het kind en de grootouders kan een belangrijke rol spelen. Stel dat zij permanent voor het kind zorgen, dan kan dat een reden zijn om een adoptie niet door te laten gaan, omdat deze niet in het belang van het kind is.

Naar de rechtbank


De rechtbank bepaalt of een adoptie kan plaatsvinden. Bij de rechtbank moet u ook een verzoek om adoptie indienen. Hierbij heeft u een advocaat nodig.


Is gezamenlijk gezag mogelijk in plaats van adoptie?

+
Soms is adoptie niet mogelijk of niet wenselijk. Bijvoorbeeld omdat bij adoptie de familieband met de oorspronkelijke ouder wordt verbroken. Gezamenlijk gezag kan dan een oplossing zijn. U oefent dan samen met uw partner (die niet de ouder is van het kind) het gezag uit over het kind.

Gezagsrechten en gezagsplichten niet-ouder


Bij gezamenlijk gezag krijgt de niet-ouder dezelfde gezagsrechten en gezagsplichten als de ouder(s). U bent dan in alle opzichten verantwoordelijk voor de verzorging en opvoeding van het kind.

Gezamenlijk voogdij


Ook als u allebei niet de ouders bent van het kind kunt u gezag krijgen. Dit heet gezamenlijke voogdij.

Indienen verzoek tot gezamenlijk gezag of voogdij


U en uw partner (die niet de ouder is van het kind) kunnen bij de rechtbank samen een verzoek indienen voor toekenning van het gezamenlijk gezag. Hiervoor heeft u altijd een advocaat nodig. Een verzoek tot gezamenlijke voogdij moet u ook bij de rechtbank indienen.


Aan welke voorwaarden moet ik voldoen om gezamenlijk gezag te krijgen met mijn partner?

+
Als u samen met uw partner die niet de (biologische) ouder is van uw kind gezag wilt uitoefenen, kunt u een verzoek indienen bij de rechtbank. Hiervoor heeft u een advocaat nodig die gespecialiseerd is in het familierecht. De rechter kijkt of u aan een aantal voorwaarden voldoet. Hij kijkt dan vooral naar het belang van uw kind. Ook speelt mee of uw kind nog een andere ouder heeft of niet.

Voorwaarden toekennen gezamenlijk gezag


De rechter kan gezamenlijk gezag onder de volgende voorwaarden toekennen:

  • Op het moment dat u het verzoek doet, oefent u het gezag alleen uit.
  • Uw partner heeft een goede band met uw kind. Ook hebben u en uw partner een goede band met elkaar. Dit is belangrijk omdat uw kind moet kunnen opgroeien in een veilige en vertrouwde omgeving.
  • Uw kind moet zich goed kunnen ontwikkelen. Als uw kind 12 jaar of ouder is, vraagt de rechter ook naar zijn of haar mening.

Als uw kind nog een andere ouder heeft, bijvoorbeeld uw ex-partner, gelden nog 2 andere voorwaarden:

  • U en uw partner hebben minstens 1 jaar samen voor het kind gezorgd.
  • U heeft als ouder minstens 3 jaar het gezag alleen uitgeoefend.

Advocaten gespecialiseerd in het familierecht


U kunt advocaten die gespecialiseerd zijn in het familierecht vinden via de Vereniging van Familierecht Advocaten Scheidingsmediators (VFAS).




Volg ons op Facebook!
► Facebookpagina